Phép thử nàng tiên cá: người xem chê bản gốc của Disney là “lỗi AI”

Thí nghiệm không nhãn

Theo tổng hợp tin tức trên X, nhà làm phim Knightama chia sẻ hai đoạn hình: một bản phác chì Ariel vẫy tay và một bản màu trích từ phim “Nàng tiên cá” (1989) của Disney, không gắn nhãn nguồn gốc.

Phần đông người xem cho rằng bản phác chì do người vẽ và khen ngợi cảm xúc sống động. Bản màu thì bị chê tay, mắt và tỷ lệ cơ thể vụng về – những thứ họ gọi là “lỗi AI”.

Cú lật

Sự thật: bản màu bị chê chính là bản gốc năm 1989. Còn bản phác “đầy hồn” lại được AI tạo ra từ hoạt hình gốc của huyền thoại Disney Glen Keane. Thí nghiệm cho thấy chỉ riêng nhãn “AI” hay “người làm” đã đủ làm thay đổi đánh giá của khán giả.

Không phải lần đầu

Trước đó từng có trường hợp một bức tranh thật của Claude Monet bị nhầm là ảnh do AI tạo. Cùng lúc, trên X có xu hướng các họa sĩ đăng tác phẩm tay để khẳng định sáng tạo của con người vượt trội AI, còn nhiều người dùng thừa nhận ngày càng khó phân biệt ảnh thật và ảnh AI khi các dấu hiệu cũ như ngón tay thừa hay chữ méo dần biến mất.

Bài học về thiên kiến

Thí nghiệm không chứng minh AI “giỏi hơn” họa sĩ. Điều nó chỉ ra là đánh giá của chúng ta chịu ảnh hưởng mạnh từ định kiến. Khi tin rằng một thứ do AI làm, ta dễ soi lỗi; khi tin do người làm, ta dễ tha thứ.

Với cuộc tranh luận về nghệ thuật AI – vốn gắn với quyền tác giả, việc làm của họa sĩ và dữ liệu huấn luyện không xin phép – phép thử này nhắc rằng cần tách hai câu hỏi: tác phẩm có đẹp không, và nó được tạo ra có công bằng không. Cả hai đều quan trọng, nhưng không nên trộn lẫn.

Đồng thời, trong thời đại hình ảnh AI ngày càng chân thực, việc gắn nhãn minh bạch nguồn gốc nội dung trở nên cần thiết hơn bao giờ hết.

Nguồn tham khảo

• X News – AI Ariel Test Exposes Viewer Bias Against Generated Animation
• X News – AI Images Blur Line with Reality Online

Bài viết tổng hợp từ các bản tin tổng hợp bài đăng trên X (X News); thông tin có thể tiếp tục được cập nhật.